1.   Wat heb je juist nodig?

Laten we beginnen met het klaarnemen van alle materiaal hetwelke je nodig hebt die o zo kleine en rappe, maar toch zo mooie vogeltjes uit je tuin op foto te krijgen.

• Camera met telelens

  Je hebt uiteraard een camera nodig om deze lieve beestjes mooi op de foto te krijgen. Het zal wel met elke camera gaan, maar de beste resultaten ga je toch steeds verkrijgen met een (digitaal) reflextoestel. Die hebben veel snellere reactietijden en dat is toch wel handig bij vogelfotografie.

  Om vogels te fotograferen gebruik je best een lens met zoveel mogelijk millimeters. Meest gebruikt zijn die met een range van 400-600mm. Natuurlijk zijn die meestal ook duurder. Om het jezelf niet te moeilijk te maken zou ik niet met lenzen korter dan 300mm werken. Uiteraard kan je vogels fotograferen met een 200mm, maar je gaat dan toch al erg dicht moeten zitten.
  Vergeet ook geen statief. Zeker als je vanuit schuilhut werkt is dit toch een vereiste!

• Voedsel

  Iets wat toch ook belangrijk is als je de vogels wilt krijgen waar jij dat wil is, uiteraard, voedsel.
  Voorverpakte vetbollen en zakken met noten kan je in de herfst en zeker in de winter in bijna elk grootwarenhuis vinden. Er zijn ook gespecialiseerde bedrijven waar je het het hele jaar door kan krijgen (zoals AVEVE etc.). Zelfs op internet valt heel wat lekkers te halen voor je gevederde vrienden (online winkel van de vogelbescherming,...).

  Om de diversiteit aan gevederde tuinbezoekers zo groot mogelijk te maken, gebruik je dus best een aantal verschillende soorten voedsel. Niet elke vogel wordt namelijk aangetrokken door hetzelfde eten.
  Hieronder som ik de meest gebruikte aantrekkingspolen voor je vogeltjes op:

  - Hazelnoten: Gaaien, eksters, spechten, eekhoorns, muizen,...
  - Pindanoten: Mezen, mussen,...
  - Ongepelde pindanoten: Gaaien en eksters,...
  - Gemengde zaden: Bijna alle tuinvogels
  - Meelwormen: Bijna alle tuinvogels
  - Zonnebloempitten: Vinken en mussen
  - Vetbollen: Mezen, spechten,...
  - Pindakaas: Hier zouden spechten verzot op zijn...

• Schuilmateriaal

  Omdat je vogels in de tuin niet echt de gewoonte hebben om je zo dicht  bij hen in de buurt te laten als jij zou willen, is het gebruik van een schuilhut (of iets wat daar voor moet doorgaan) handig.
  Voor vogels is het meestal genoeg dat je je zodanig camoufleert dat je niet meer als “mens” overkomt. Voor hen schuilt het gevaar namelijk in iets dat rechtop loopt op twee benen en waar twee armen aanhangen met een hoofd helemaal bovenaan. Waneer ze dat niet echt meer kunnen zien gaan ze dat niet meer associëren met “mensen”. Natuurlijk wil dat niet zeggen dat je je gewoon op de grond moet gaan zetten en de ene bruuske beweging na de andere mag maken.
  Een camouflagenet is al een goede start en duur hoeft dat niet te zijn in de plaatselijke stockwinkel.
  Natuurlijk zijn er ook uitzonderingen en soms zijn tuinvogels zo aan je gewend dat je ze makkelijk vanuit je luie zetel op het terras kan fotograferen, maar een schuilhut biedt toch meer kansen op gelukte foto’s.

  Er zijn ook volwaardige schuilhutten te vinden die het werken misschien wat makkelijker maken. Op internet vind je hierin zeker je gading.

• Een natuurlijk, fotogeniek takje

  Wil je mooie foto’s van een vogeltje dan draait het niet alleen om de vogel, maar ook de omgeving waarin hij op de foto te zien zal zijn.
  Zo zal een lelijke tak waar de vogel op zit afbreuk doen aan het geheel, terwijl een mooi takje de foto juist verbetert.

  Probeer per soort vogel een ander takje te vinden. Ik bedoel daar niet mee dat je voor een koolmees een andere tak moet gaan zoeken dan voor een pimpelmees, maar een klein vogeltje staat over het algemeen beter op een dun, fragiel takje terwijl je voor een specht best een dikke stronk mag gebruiken.

  Hou er ook rekening mee dat sommige vogels het niet echt begrepen hebben op kunstjes om wat voedsel uit een vetbolletje te prikken en dat je dus best ook iets plat neemt waar je wat voedsel in of op kan doen zodat ook deze vogels rustig kunnen eten terwijl ze mooi op foto gezet worden. Ik nam hiervoor een vermold stammetje dat ik horizontaal legde op een zekere hoogte (anders zijn muizen en ratten rap met je voedsel weg). Daarin maakte ik een sleuf zodat al het eten uit het zicht van de camera lag en de vogels precies op een lege balk kwamen zitten.
   

     2.    Hoe ga je tewerk?

• Zoek een geschikte plaats

  Voor je alles begint op te stellen moet je eerst een geschikte plaats zoeken in je tuin (of waar dan ook ;-)) waar je de vogels wilt fotograferen. Eerst en vooral dien je rekening te houden met het licht. Kijk waar ’s morgens en ’s avonds het licht komt en waar niet. Dan heb je namelijk het beste licht. Overdag zal dat meestal wat te hard zijn en dan krijg je problemen met de witte delen van de vogeltjes.
  Ook is het veelal zo dat vogels ’s morgens en ’s avonds een etensronde doen. Dat wil zeggen dat ze dan al hun plaatsen afgaan op zoek naar eten. Ze bezoeken dagelijks dezelfde voederplaatsen en als je na enige observatie weet rond welk uur welke vogels bij jou komen kan je je al voorbereiden door in je schuilhut te kruipen.

  Bij het zoeken naar een plaats dien je ook rekening te houden met de achtergrond die voor je foto’s zal dienen. Plaats je takje steeds ver genoeg van die achtergrond, anders krijg je een rommelige foto.
  Zorg er ook voor dat die achtergrond even goed belicht is als het takje voor de vogeltjes. Anders krijg je een goed belicht vogeltje en een donkere, soms zelfs zwarte, achtergrond, wat toch minder mooi is. 

• Opstellen schuilhut en tak

  Wanneer je de geschikte plaats gevonden hebt, kan je beginnen opstellen.
  Probeer je schuilplaats goed te camoufleren (logisch toch? :-)) en plaats ze op de afstand (van je tak) die jij nodig acht om beeldvullende foto’s van je vogeltjes te maken. Een drie- à viertal meter is meestal voldoende.

  

  Daarvoor zet je dan op de door jou gewenste plaats je takje waar je de vogels graag op zou zien. Daaraan kan je je vetbollen of zakjes met nootjes aanhangen.
  Op je horizontale balk of wat jij dan ook gebruikt, kan je dan andere zaden strooien voor de minder acrobatische vogels (vinken, duiven, etc.).

• Observatie

  Alles staat nu opgesteld. Het is nu gewoon afwachten wat de vogels vinden van je opstelling. Voor degenen die de opstelling van in het huis kunnen zien, is het erg makkelijk om te kijken rond welk uur welke vogels meestal komen en daarop in te spelen. De anderen zullen misschien wel een aantal uur slijten in de schuilhut voor ze iets degelijks op foto hebben.

• Finetuning

  Na je eerste foto’s zul je vanuit de schuilhut waarschijnlijk gezien hebben dat er her en der nog wat mankeert aan de foto’s (of juist teveel opstaat). Dat kan je nu gaan aanpassen. Ook zal je nu normaal gezien wel ontdekt hebben op welke takjes de vogels het meest gaan zitten. Probeer de andere ook te verwijderen zodat de vogels steeds minder plaats krijgen om –voor hun duikvlucht naar voedsel- even de omgeving te observeren. Zo kan jij je al klaarzetten en scherpstellen op die welbepaalde plaats en je niet laten verrassen door de snelheid van de vogeltjes.

Toch nog even meegeven dat je de vogels best alleen bijvoedert in de winter. Dan is voor hen veel minder voedsel te vinden in de vrije natuur. ’s Zomers hebben ze voedsel genoeg en wanneer je ze dan begint bij te voederen gaan ze afleren van de zelf naar voedsel te zoeken.
Wil je toch vogels fotograferen in de zomer, trek ze dan aan door water te zetten. Dat is vaak moeilijk te vinden in warme perioden en ook daar komen ze gretig gebruik van maken.

Zo! Mijn zegje is gedaan. Hopelijk volgen er gauw mooie foto’s!

Veel succes!

Het artikel mét foto's kan je downloaden via www.natuurbeeld.be